İnternet üzerinden alışveriş yapan yurttaşlar, gerçek sipariş bilgilerini ele geçiren dolandırıcıların hedefi haline gelirken; SMS, WhatsApp ve e-posta yoluyla IBAN veya harici ödeme linki gönderilerek para talep edilen yeni yöntemlere karşı resmi kanallar dışına çıkılmaması yönünde kapsamlı bir güvenlik uyarısı paylaşıldı.
Çevrim içi alışveriş ağlarında tamamlanan siparişlerin ardından alıcılara ulaşan şüpheli şahıslar, sistem hatası ya da fiyat güncellemesi gibi gerekçeler öne sürerek tahsilatı doğrudan şahsi hesaplara yönlendiriyor. Güvenlik uzmanları, tüketici mağduriyetlerinin önüne geçilmesi adına her türlü mali ve operasyonel adımın yalnızca e-ticaret sitelerinin kendi bünyesinde tamamlanmasını tavsiye ediyor.
Tüketici Konfederasyonu Siber Güvenlik Komisyonu Başkanı Muharrem Baki, internet alışverişlerinde kullanılan bu yöntemin, tüketicinin karşısındaki kişinin sipariş detaylarını bilmesi nedeniyle güven oluşturduğunu söyledi. Baki, geçmişte özellikle sosyal medya üzerinden yapılan alışverişlerde IBAN ile ödeme yönteminin yaygın olduğunu belirterek, bu alışkanlığın dolandırıcılar tarafından da kullanılmaya başlandığını ifade etti ve artık tüketicilerin gerçekten verdiği siparişlerin bilgilerinden yararlanılarak para talep edildiğini belirtti:
“Siparişinizde sorun oluştu, ürünün fiyatı yanlış girildi veya siparişin devam etmesi için aradaki farkı ödemeniz gerekiyor gibi gerekçelerle asıl amaç tüketicilerin platform dışına çıkarılarak kendi hesaplarına para göndermelerini sağlamak. Peki buna inanan, mağdur olan vatandaşlar neden böyle bir duruma maruz kalıyor? Çünkü bir güven oluşuyor, platformun gerçekten yaptığınız alışverişi bildiğini düşünüyorsunuz. Ancak platform dışından da kötü niyetli kişiler sizin bilgilerinize, kişisel verilerinize ulaştığı takdirde bu gibi problemler oluşabiliyor. Vatandaşlara ‘bilmediğiniz yerlerden uygulamalar indirmeyin’ veya ‘telefonunuza gelen SMS’lerdeki linklere tıklamayın’ diyoruz. Çünkü telefonlarınıza gelen sahte yazılımlarla aslında bu gibi bilgiler dışarıya aktarılıyor olabilir. Kişisel veriler de müşteri bilgisinin güvenliği açısından değerlendirilmesi gereken önemli bir konu.”
Sahte Arayüzler ve Doğrulama Adımları
Alışveriş süreçlerinde karşılaşılan ek ücret taleplerinin mutlaka pazar yerinin mobil uygulaması yahut resmi web adresi üzerinden teyit edilmesi gerektiğini vurgulayan Muharrem Baki, güvenli ödeme altyapılarının kopyalanarak taklit siteler kurulduğuna dikkat çekti:
“Bazı platformlara özel ödeme yöntemlerinin isimleriyle sahte internet siteleri oluşturularak bu siteler üzerinden ödeme yapmanız sağlanıyor. Siz gerçekten platformda olduğunuzu zannediyorsunuz ancak dolandırıcıların oluşturduğu sahte, kopya sitenin içinde olabilirsiniz. Burada SMS, WhatsApp, telefon veya e-posta yoluyla gönderilen IBAN veya ödeme bağlantılarına karşı çok temkinli olmalıyız. IBAN’a para göndermesek bile tıkladığımız link üzerinden kart bilgilerimizi girerek ödeme yapabiliriz. Onun da aslında IBAN’a para göndermekten hiçbir fark yok.”
Taleplerin resmi kanallardan kontrol edilmeden hiçbir işlem yapılmaması gerektiğini aktaran Baki, platform adına irtibat kuran personelin yetkisinin sorgulanmasının önemine değinerek şu uyarıda bulundu:
“IBAN’ı paylaşan kişinin gerçekten platform çalışanı olup olmadığı da resmi kanallarla doğrulanmalı, şüphe varsa ödeme yapılmamalı. Kesinlikle her an dolandırılacakmış gibi şüpheyle yaklaşmalıyız. Platformun dışına çıktığımız her takdirde sorumluluk bize aittir. Dolandırıcılıkta en önemli savunma mekanizması da tüketicinin kendisinden istenen işlemi gerçekleştirmeden önce bir an durup kaynağını doğrulaması. Dolandırıcılar sosyal mühendislik yapıyorlar. Sizi anlık olarak düşünmeden karar almaya sevk ediyorlar. Panik yaratmak istiyorlar ve böylece düşünmeden yanlış işler yapmanızı, cebinizdeki paranızı kaybetmenize sebep olmaya çalışıyorlar”
